WikiTurk
Editor Login | Register
Ekle

> Bilgi Rehberi > Elektrik & Elektronik

APT II
(Date : 05.07.2008 19:02:42)
imageimageimage %14


Faz Sırası Röleleri


 Reklam




Üçfazlı alternatif akım motoruyla çalışan makina ve aygıtlarda, faz sırasınınönemi çok büyüktür, örneğin asansörlerde bir kat butonuna basıldığında,kabin o kat yönünde hareket eder. Kabin okatta sınır anahtarının aracılığı ile durur. Bir asansör kuruluşundamotora gelen iki fazın yeri herhangi bir nedenle değişirse, aşağıya inmek için bir kumanda verildiğinde, kabin yukarı yöndehareket eder Bu yöndeki hareketi durduran bir sınır anahtarı ol*madığından,kabin asansör boşluğunun tavanına çarpar. Kabini hareket ettiren halatlar koparveya motor aşın yüklenerek yanar. Bu gibi sakın*caları önlemek için kullanılan kumanda elemanlarına faz sırası rölesiadı verilir. Asansörü besleyenfazların sırası değiştiğinde, bu röle enerjilenmez. Faz sırası rölesinin kontağı normal durumunda kalır.
Normalde açık olan bu kontak, kumanda devresinin akımınıkeser. Bu durumda asansör hiç birkumandayı almaz. Uygulamada biri gerilim düşümü, diğeri ise indüksiyon motorilkesine göre çalışan iki çeşit faz sırası rölesi vardır



KONDANSATÖRLÜ VE OMİK DİRENÇLİ FAZ SIRASI RÖLELER

Şekil 1 de görüldüğü gibi gerilim düşümü ilkesine göre çalışan bu
çeşit faz sırası rölesinde uygun değerde birkondansatör, bir omik dirençe bir röle kullanılır. Bu üç eleman kendiaralarında yıldız olarak bağlanırlar.Elemanların boşta kalan uçlarına şebekenin üç fazı uygulanılır.
Eğer fazlann sırası uygunsa, (FSR) rölesinde normal gerilim düşümü olur. (FSR) rölesi enerji lenir ve kumanda devresinin girişinde bulunan normalde açık kontağını kapatır. Bu kontakkapanınca kumanda dev*resi görevini yapabilecek duruma gelir, örneğin(Başlatma) butonuyla(M) kontaktörü çalıştırılabilir. Şekil l dekidevrede yıldız noktasına nötr hattı bağlanmadığından, fazların sırasıdeğiştiğinde, elemanlar da düşen gerilim de değişir. Direnç, kondansatör verölenin değerleri uygun olarakalındığından, bu durumda (FSR) faz sırası rölesinde düşen geri*lim küçülür. Faz sırası rölesi enerji lenemez.Kumanda devresinin girişinde bulunan(FSR) kontağı açık kalır ve (M) kontaktörü çalıştırılamaz.
Böylece faz sırasının değişmesindenmeydana gelecek sakıncalar önlenmiş olur.




DÖNEN DİSKLİ FAZ SIRASI RÖLELERİ :

Bu çeşit faz sırası rölesi öç fazlı indüksiyon motorilkesine göre çalışır. Dönendiskli faz sırası rölesinde şekil 2den görüleceği üzere üç adet bobin vardır. Bo*binlerin birer uçları birbirlerine, diğer uçlarıdaşebekenin fazlarına bağlanır.
Üç fazlı alternatif akımla beslenen bu üç bobin birdöner alan meydana getirir.Merkezinden yataklandırılmış olan alüminyum disk, dö*ner alanın etkisiyle saatibresinin dönüş yönünde döner. Alüminyum dis*kin üzerinde bulunan çıkıntı (FSR) kontağına çarpar ve bu kontağı ka*patır. Kumanda devresinin girişinde bulunan bu kontağın kapanmasıyla, kumanda devresi çalıştırılmağa hazır durumagelir. Eğer devrede iki fa*sın yeri değişirse alüminyum disk saatibresinin dönüş yönüne ters ola-tak dönmek ister. Fakat aygıtın üzerindebulunan sabit (A) parçası, dis*kin motor gibi dönmesini önler. Alüminyum diskters yönde dönünce, kontaklar üzerindeki basınç kalkar ve (FSR) kontağı açılır.Kumanda devresinin girişindeki bu kontak açılınca, (M) kontaktörüçalıştırılamaz. Böylece motorun veya makinanın arzulanmayan bir yönde çalışması önlenmiş olur.










Derecelendir
Kaynak http://www.elektrikbilgisi.net
İçerik İhbarı



Open Source Document Project AUP&TOS